تبلیغات
باغ هندسی (دفتر فرش اردیبهشت) - فرش بافی در مناطق مختلف ایران

باغ هندسی (دفتر فرش اردیبهشت)

فرش بافی در مناطق مختلف ایران

در بسیاری از شهرها و مناطق مختلف ایران و روستاها و عشایر، یكی از مشاغل اصلی مردم بافت انواع فرش خصوصاً قالی است. منطقه آذر بایجان، اصفهان، فارس و عشایر منطقه، تركمن و خراسان، همدان، كردستان، كرمان و كرمانشاهان، تهران واراك و یزد و سیستان، از معروف ترین مناطق قالی بافی ایران است كه هم اكنون در بسیاری از شهرهای دیگر نیز این هنر و صنعت رونق و رواج یافته است كه می توان به مناطقی چون گیلان و مازندران و...اشاره كرد كه تحت تأثیر مناطق معروف و قدیمی تر و به تقلید از طرح ها و نقوش آن ها اقدام به بافت فرش می كنند.

امّا نكته اساسی در فرش ایران، خلاقیت در طراحی و زیبایی و تنوع نقوش آن است كه متأسفانه در سال های اخیر، بسیاری از نقوش و طرح های سنتی مناطق به دست فراموشی سپرده شده و برخی نیز بر اثر تلفیق و اصلاحات ناصحیح دچار تغییر و تبدیل شده اند.یكی از مهم ترین وظایف ما حفظ و شناسایی این طرح های اصیل در مناطق مختلف است تا بتوان با شناخت این طرح ها و اصول و مبانی آن نسبت به ابداع طرح های جدید اقدام كرد. زیرا تنوع در نقوش و طراحی یكی از باارزش ترین خصوصیات قالی ایرانی است.

آذربایجان: قالی بافی و بافت انواع زیراندازها، یكی از قدیمی ترین مشاغل سنتی مردم در این منطقه است كه خصوصاً در دوره صفویه رونق بیشتری یافت و شهرهایی چون تبریز، مرند، مراغه، سراب،خوی، میانه، مشكین شهر، هریس و اهر از برجسته ترین مناطق فرش بافی آذربایجان هستند.

نقشه های گوناگون هندسی و گردان، در مناطق آذربایجان متداول است. نقش هایی چون شاه عباسی، افشان، شیخ صفی، بته ترمه ای، انواع ماهی، گلدانی و گل فرنگ.

طراحان و بافندگان تبریزی در كیفیت بافت و تنوع طرح شهرت دارند و نقش های گوناگون از جمله نقوش مینیاتوری و داستان های حماسی و سنتی ایران در میان بافندگان رواج بسیار دارد كه با تنوع بخشیدن به انواع رنگ در خامه ها و تنوع در بافت و گره ها مورد توجه قرار گرفته اند.

قالی های هریس در منطقه آذربایجان شهرت جهانی دارند، قالی هایی كه به صورت ذهنی توسط بافنده در همان هنگام بافت طراحی می شود كه به صورت نقش های لچك و ترنج شكسته با خطوط عمودی، افقی و مایل بر قالی نقش می بندد. از مناطق مهم قالی بافی در هریس می توان به بخشایش، گوراوان، قره جه، سراب و مهربان اشاره كرد.

رنگ قرمز لاكی قالی های هریس نیز شهرت بسیاری دارد و در فرش های قدیمی تر از رنگ های قهوه ای و فیروزه ای و بژ نیز استفاده می شود.

اصفهان: استان اصفهان نیز یكی از معروف ترین مناطق قالی بافی ایران است. در این استان، شهرهایی به تولید قالی اقدام می كنند كه هر یك دارای سبك و شیوه ای خاص و قابل ارائه به صورت مستقل هستند. مانند كاشان، نایین، اردستان و... .

در استان اصفهان انواع قالی ها با نقوش مختلف گردان چون اسلیمی و ختایی و مناظر و آثار باستانی چون عمارت چهل ستون و مدرسه چهار باغ و مسجد امام و... تا نقوش هندسی و شكسته در جوشقان قالی كاشان و از ریزبافت ترین قالی های نایین تا درشت بافت ترین آن ها در میمه وجود دارد.

فارس: انواع دست بافت ها و زیر اندازهای سنتی در میان ایلات و عشایر فارس رواج بسیاری دارد و قالی های بافته شده در شهرها و عشایر فارس بسیار مشهورند. ایلات قشقایی، خمسه و ممسنی از معروف ترین عشایر این منطقه هستند كه قالی ها و زیر اندازهای بسیار زیبایی دارند. نقوش بیشتر این قالی ها به صورت ذهنی باف و با طرح های شكسته است و از نظر رنگ آمیزی نیز بسیار شفاف و زیبا هستند، نقش هایی چون، ناظم، ماهی در هم، بته قباد خانی و... از مهم ترین طرح های این منطقه است. نقوشی با ترنج مركزی و نقش جانوران و پرندگان به شكل هندسی از جمله آن هاست.

كردستان: در منطقه كردستان نیز مناطق قالی بافی وجود دارد كه هر یك شهرت به سزایی دارند. بافته های سنه، بیجار و عشایر مستقر در این منطقه هر یك با خصوصیات و ویژگی های مشخص قابل تقسیم و طبقه بندی هستند.

قالی های سنه كه در سنندج و اطراف آن بافته می شود، از نظر ظرافت و طرح و رنگ اصالت دارند. طرح های قدیمی چون گل میرزا علی، گل فرنگ، گل و بلبل و گل محمدی و طرح هراتی از نمونه های فرش های این منطقه است.

طرح هراتی و مینا خانی از نقوش به كار رفته در قالی بیجار است كه با رنگ های آبی و قرمز لاكی و قهوه ای شناخته می شوند.

تركمن: زیبایی نقش های قالی تركمن به دلیل نقش های خاص و تنوع آن به خاطر ذهنی باف بودن این گونه فرش هاست كه هنرمند بافنده ضمن حفظ اصالت ها و سنت های نقش و بافت، در عین حال تغیراتی را در آن به وجود می آورد. در قالی های تركمن عموماً از نقوش شكسته منفصل استفاده می شود كه انواع گل هایی هستند كه در بین ایلات مختلف تركمن چون آتابای، تكه و جعفر بای رواج دارد، می توان نقش هایی به نام های ساری گل، درناق گل، آینه گل، تكه گل و...را نام برد كه عموماً توسط زنان بافنده بافته می شوند.

كرمان: قالی كرمان كه شهرت جهانی یافته است، با نقش هایی چون شاه عباسی، افشان، ترنجی، خوشه برگ فرنگ، درختی، بته، شكارگاه، قاب قرآنی و چهره بافی شناخته می شوند. طراحی فرش در قالی های كرمان رواج بسیاری داشته و طراحان معروفی در این شهر وجود داشته اند كه هر یك طرح و نقش خاصی را ابداع كرده بودند و حتی در گذشته برخی از شركت های خارجی در این شهر كارخانه های قالی بافی دایر كرده بودند و در طرح ونقش آن نیز تغیراتی به وجود آوردند. در همین دوره و با توجه فرنگی ها، اصطلاحاً قالی كف ساده متداول شد كه زمینه برخی از فرش ها بدون نقش و ساده بافته می شد یعنی بر خلاف آنچه كه در قالی های سنتی نقوش به كار می رفت و تمامی سطح فرش را می پوشاند.

خراسان: منطقه خراسان نیز از مهم ترین مناطق قالی بافی ایران است كه شهرت دارد و نقش های متنوع و خاص آن چون لچك و ترنج، افشان، هندسی، ماهی، بوته، گل فرنگ و محرمات در شهرهای معروف قالی بافی خراسان مانند قائنات، نیشابور، كاشمر، گناباد، سبزوار، بجنورد و بیرجند بافته می شوند.

شهرستان بیرجند یكی از مهم ترین مراكز عمده و قدیمی قالی بافی خراسان است و دارای نقش هایی اصیل و سنتی خاص خود چون محرمات و ماهی و... است كه هنوز شهرت خود را حفظ كرده اند.

نظرات() 
foot pain
سه شنبه 14 شهریور 1396 06:20 ب.ظ
These are genuinely impressive ideas in regarding blogging.

You have touched some good things here. Any way keep up wrinting.
std testing at home
جمعه 2 تیر 1396 07:06 ب.ظ
بسیار چلیپا از خود نوشتن در حالی که ظاهر
شدن دلنشین ابتدا آیا واقعا
کار بسیار خوب با من پس از برخی از زمان.
جایی در سراسر جملات شما در واقع قادر به من مؤمن اما فقط
برای while. من با این حال مشکل خود را با جهش در منطق و شما خواهد را خوب به کمک پر همه کسانی معافیت.
اگر شما که می توانید انجام من را قطعا تا پایان مجذوب.
BHW
پنجشنبه 31 فروردین 1396 11:23 ق.ظ
I used to be able to find good info from your articles.
BHW
سه شنبه 22 فروردین 1396 06:51 ب.ظ
Simply want to say your article is as astonishing. The clarity in your post is
just great and i can assume you are an expert on this subject.
Fine with your permission let me to grab your feed
to keep updated with forthcoming post. Thanks a million and
please keep up the gratifying work.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
  • ابر برچسبها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :